آنجا كه تمام شعر بيان مىشود « تمثيل » گفته مىشود وآنجا كه بعضي از مطلب ديگران در ميان شعر مىآيد « تضمين » وامام عليه السّلام در ميان مطالب خود به « تمثيل » بيشتر توجه داشته است . حديث نفس اين ضرب‌المثل در إيران معروف است : « به در بزن ديوار بشنود » ، عربها اين ضرب‌المثل را به اين عنوان بيان مىدارند : « ايّاك واسمعى يا جارى » : روى سخن من با همسايه است ولى تو را در نظر دارم . با ديگرى حرف مىزند ولى هدفش شنونده است اما نمىخواهد بطور مستقيم با أو سخن بگويد . امام زين العابدين عليه السّلام كه با خداى خود مناجاة مىكند ودعا مىخواند ، در ضمن دعا معارف ، سياست ، اخلاق ومطالب إسلامي را عرضه مىدارد تا اگر فعاليت مستقيم را از دست داده به صورت گريه وناله ، هدف خويش را تأمين كند . وامام علي عليه السّلام كه مىخواهد عملا مردم را در راه انقلاب اخلاقى واصلاح اجتماعي قرار دهد ، فرزندانش ، امام حسن عليه السّلام وامام حسين عليه السّلام را كه خود مجسمه علم وتقوى بوده‌اند اندرز مىدهد وبه بيان ديگر با خود سخن مىگويد تا ديگران پند بگيرند كه حديث نفس از نظر علم اخلاق مطلبي عميق است وآموزنده . خودستائى امام عليه السّلام امام علي عليه السّلام هم در نهج البلاغة وهم در ديوان ، موارد مختلفي از خود سخن مىگويد ، امتيازهاى خويش را شماره مىكند واين نهايت مصيبت امام علي عليه السّلام است . شخصيتى كه بيست وپنجسال از صحنهء رياست ظاهري كنار زده شده وتنها به هنگامى كه چرخ اداره مملكت سست مىشده يا مىايستاده احضار مىشده يا مورد مشورت قرار مىگرفته تا كندى را برطرف وتوقف را به حركت بدل كند و